Bilgi Havuzu

Yıllık ücretli izin hakkı

Yıllık ücretli izin, Anayasa ile güvence altına alınmış bir dinlenme hakkıdır. Bu haktan vazgeçilemez; iş ilişkisi sürerken izin yerine para ödenmesi de hukuka uygun değildir.

Hak kazanma koşulu

İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere en az bir yıl çalışmış olan işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. Aynı işverenin farklı işyerlerinde geçen süreler birleştirilir. Niteliği gereği bir yıldan az süren mevsimlik ve kampanya işlerinde bu hükümler uygulanmaz.

İzin süreleri

İş Kanunu'nun 53. maddesine göre hizmet süresi;

  • bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) olanlara on dört günden,
  • beş yıldan fazla, on beş yıldan az olanlara yirmi günden,
  • on beş yıl ve daha fazla olanlara yirmi altı günden

az izin verilemez. On sekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek izin yirmi günden az olamaz. Yer altı işlerinde çalışanların izin süreleri dörder gün artırılarak uygulanır. Bu süreler sözleşmeyle artırılabilir.

İznin kullanılması

  • İzin süresine rastlayan hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.
  • İzin, tarafların anlaşmasıyla bölünebilir; ancak bölümlerden biri on günden az olamaz.
  • İznini işyerinin bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek işçiye, talep etmesi hâlinde dört güne kadar ücretsiz yol izni verilir.
  • İşveren, izin ücretini işçi izne çıkmadan önce peşin veya avans olarak ödemek zorundadır.
  • İznin hangi tarihte kullanılacağını belirleme yetkisi işverendedir; ancak işveren bu yetkisini iznin hiç kullandırılmaması biçiminde kullanamaz.

Sözleşme sona erdiğinde

İş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, işçinin hak kazanıp kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden ödenir. Bu alacak, feshin haklı olup olmadığına bakılmaksızın doğar ve fesih tarihinden itibaren beş yıllık zamanaşımına tabidir.

İspat

İzinlerin kullandırıldığını ispat yükü işverendedir. İşveren bunu, işçinin imzasını taşıyan izin defteri veya eşdeğer bir belgeyle kanıtlamalıdır. Tanık beyanı tek başına yeterli görülmemektedir. Bu nedenle işverenlerin izin kayıtlarını düzenli tutması, işçilerin de kullanmadıkları izinlerin dökümünü takip etmesi önemlidir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?

İletişime Geçin