İşyerlerinde her ay imzalatılan ücret bordroları ve işten ayrılırken önüne konulan "hiçbir alacağım kalmamıştır" yazılı belgeler, işçilik davalarında en önemli deliller arasındadır. Bu belgelerin ne anlama geldiğini bilmek, hak kaybını önler.
Bordronun ispat değeri
İşçinin imzasını taşıyan bordro, içerdiği ödemelerin yapıldığına karine oluşturur. Örneğin bordroda fazla mesai ödemesi görünüyorsa, işçi bu aydan daha fazla fazla mesai yaptığını kural olarak yazılı delille ispat etmek zorundadır. Bordroda fazla mesai sütunu boşsa işçi, tanık dahil her türlü delille fazla çalışmasını ispat edebilir.
İhtirazi kayıt
Bordrodaki tutarların gerçeği yansıtmadığını düşünen işçi, bordroyu "ihtirazi kayıtla" veya "alacaklarım saklıdır" şerhiyle imzalayabilir. Bu şerh, işçinin itirazını koruyarak bordronun aleyhine delil olarak kullanılmasını engeller.
İbraname nedir?
İbraname, işçinin işverenden alacaklarının kalmadığını beyan ettiği belgedir. Türk Borçlar Kanunu bu belgelerin geçerliliğini sıkı şartlara bağlamıştır:
- Yazılı olmalıdır.
- İş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren en az bir ay geçtikten sonra düzenlenmelidir.
- İbra konusu alacağın türü ve miktarı açıkça belirtilmelidir.
- Ödeme hak edilen miktarda ve banka aracılığıyla yapılmalıdır.
Bu şartları taşımayan ibraname kesin olarak hükümsüzdür.
İşten ayrılırken imzalatılan belgeler
İşten çıkış günü imzalatılan "tüm alacaklarımı aldım" belgeleri, bir aylık süre şartını taşımadığından ibraname olarak geçersizdir. Bu belgeler en fazla içinde gösterilen ödemenin yapıldığını gösteren makbuz niteliği taşır.
Banka ödemesinin önemi
Ücretin banka yoluyla ödenmesi zorunlu olan işyerlerinde, elden ödendiği iddia edilen ödemeler işveren tarafından ispat edilmelidir. Banka dökümleri ise işçinin gerçekte aldığı ücreti göstermek için en güçlü delildir.
Öneri
Gerçeği yansıtmayan bordro veya ibraname imzalamaya zorlanan işçi, belgeyi ihtirazi kayıtla imzalamalı, mümkünse belgenin bir örneğini almalı ve banka ödemelerini düzenli olarak saklamalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
İletişime Geçin