Bilgi Havuzu

Uzlaştırma nedir, nasıl işler?

Bazı suçlarda soruşturma, mahkemeye gitmeden şüpheli ile mağdurun anlaşmasıyla sona erebilir. Uzlaştırma, tarafsız bir uzlaştırmacı aracılığıyla yürütülen bu sürecin adıdır.

Hangi suçlar kapsamdadır?

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesine göre soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı suçlar ile kanunda ayrıca sayılan bazı suçlar uzlaştırma kapsamındadır. Kasten ve taksirle yaralamanın belirli hâlleri, tehdit, konut dokunulmazlığının ihlali, hırsızlık, güveni kötüye kullanma ve dolandırıcılık bunlar arasındadır.

  • Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve ısrarlı takip suçu kapsam dışındadır.
  • Hakaret suçu, 25 Aralık 2025'te yürürlüğe giren değişiklikle kural olarak uzlaştırma kapsamından çıkarılmış ve önödeme kapsamına alınmıştır.
  • Mağdurun gerçek kişi veya özel hukuk tüzel kişisi olması gerekir.

Süreç nasıl yürür?

Dosya Cumhuriyet başsavcılığındaki uzlaştırma bürosuna gönderilir ve bir uzlaştırmacı görevlendirilir. Uzlaştırmacı taraflara teklifte bulunur. Teklif yapılan kişi üç gün içinde kararını bildirmezse teklifi reddetmiş sayılır. Uzlaştırmacı, dosyanın kendisine verilmesinden itibaren otuz gün içinde süreci sonuçlandırır; bu süre Cumhuriyet savcısı tarafından uzatılabilir.

Görüşmeler gizlidir. Uzlaştırma sırasında yapılan açıklamalar, uzlaşma sağlanamaması hâlinde sonraki yargılamada delil olarak kullanılamaz.

Edim ne olabilir?

Taraflar; zararın tamamen veya kısmen karşılanması, özür dilenmesi, bir kuruma bağış yapılması veya kamuya yararlı bir işte çalışılması gibi hukuka uygun bir edim üzerinde anlaşabilir. Edimsiz uzlaşma da mümkündür.

Sonuçları

  • Edim bir defada yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına, dava açılmışsa davanın düşmesine karar verilir.
  • Edimin ileri tarihe bırakılması veya taksitlendirilmesi hâlinde dava açılması ertelenir; edim yerine getirilmezse dava açılır.
  • Uzlaşma sağlanırsa mağdur aynı olay nedeniyle tazminat davası açamaz; açmış olduğu davadan feragat etmiş sayılır.
  • Uzlaşma raporu, edimin yerine getirilmemesi hâlinde icraya konulabilecek belge niteliğindedir.

Uzlaşmanın sağlanamaması hâlinde aynı dosyada yeniden uzlaştırma yoluna gidilemez. Teklifin kabulü suçun ikrarı anlamına gelmez; ancak tazminat hakkından vazgeçme sonucunu doğurduğu için mağdurun da kararını bu sonucu bilerek vermesi gerekir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?

İletişime Geçin