Bir arkadaşa emanet edilen aracın geri verilmemesi, işçiye bankaya yatırması için verilen paranın harcanması ya da kiralanan bir malın başkasına satılması... Bu olayların ortak noktası, malın zilyetliğinin rızayla faile verilmiş olması ve failin bu güveni kötüye kullanmasıdır.
Suçun unsurları
Güveni kötüye kullanma, kendisine muhafaza etmek veya belli bir şekilde kullanmak üzere zilyetliği devredilen mal üzerinde, kişinin devir amacı dışında kendisinin veya başkasının yararına tasarrufta bulunması ya da bu devir olgusunu inkâr etmesiyle oluşur. Hırsızlıktan farkı, malın rıza ile teslim edilmiş olmasıdır.
Basit hâl
Suçun temel hâli, Türk Ceza Kanunu'nun 155. maddesinin birinci fıkrasında altı aydan iki yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır. Bu hâl şikâyete bağlıdır; mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı ay içinde şikâyette bulunması gerekir. Basit hâl uzlaştırma kapsamındadır.
Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma
Suçun meslek ve sanat, ticaret veya hizmet ilişkisinin ya da başkasının mallarını idare etme yetkisinin gereği olarak teslim edilmiş mal hakkında işlenmesi hâlinde ceza bir yıldan yedi yıla kadar hapis ve adli para cezasıdır. Bu hâl şikâyete bağlı değildir. İşçinin işverene ait tahsilatları kendi hesabına geçirmesi tipik örneğidir.
Motorlu taşıtlarda artırım
25 Aralık 2025'te yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanunla 155. maddeye eklenen fıkra uyarınca, suçun konusu motorlu kara, deniz veya hava taşıtı ise ceza bir kat artırılır. Kiralanan veya emanet edilen araçların iade edilmemesi bu düzenlemenin hedefidir.
Hukuki uyuşmazlık mı, suç mu?
Her ödenmeyen borç veya iade edilmeyen mal suç değildir. Taraflar arasındaki sözleşmeden doğan bir hesaplaşma, tarafların karşılıklı alacak iddiaları veya malın akıbeti konusunda gerçek bir ihtilaf varsa uyuşmazlık hukuk mahkemesinde çözülür. Malın teslim amacı, teslimi gösteren belgeler ve iade talebine verilen cevap bu ayrımda belirleyicidir.
Etkin pişmanlık ve tazminat
Fail, zararı kovuşturma başlamadan önce gidermişse ceza önemli oranda indirilir. Mağdur, ceza dosyasından bağımsız olarak malın iadesi veya bedeli için hukuk mahkemesinde dava açabilir; emanet sözleşmesi ve teslime ilişkin her belge saklanmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
İletişime Geçin