Adli para cezası, mahkemenin bir suç karşılığında hükmettiği ve Devlet Hazinesine ödenen cezadır. İdari para cezasından farklı olarak ödenmediğinde hapse dönüşebilir.
Nasıl hesaplanır?
Türk Ceza Kanunu'nun 52. maddesine göre mahkeme önce gün sayısını, ardından kişinin ekonomik ve diğer şahsi hâllerini göz önünde bulundurarak bir gün karşılığı tutarı belirler. Ceza, bu iki rakamın çarpımıdır. Adli para cezası doğrudan hükmedilebileceği gibi, kısa süreli hapis cezası da adli para cezasına çevrilebilir.
Ödeme kolaylıkları
- Mahkeme, hükümlünün durumunu gözeterek cezanın ödenmesi için bir yılı geçmemek üzere süre verebilir.
- Cezanın belirli taksitlerle ödenmesine karar verilebilir; taksit süresi iki yılı geçemez.
- Taksitlerden biri süresinde ödenmezse kalan kısmın tamamı muaccel olur.
Ödenmezse ne olur?
Hüküm kesinleştikten sonra Cumhuriyet başsavcılığı hükümlüye ödeme emri gönderir. Ödeme emrinde belirtilen süre içinde ceza ödenmezse izlenecek yol 5275 sayılı Kanun'un 106. maddesinde düzenlenmiştir:
- Ödenmeyen ceza için öncelikle kamuya yararlı bir işte çalıştırılma kararı verilir.
- Hükümlü bu yükümlülüğe uymazsa, çalışmadığı günlere karşılık gelen ceza hapse çevrilir.
- Hapse çevrilen adli para cezası için koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz.
- Hükümlü, hapis yattığı günlere karşılık gelen tutar düşüldükten sonra kalan parayı öderse tahliye edilir.
Hapis süresi kanunda belirlenen üst sınırı aşamaz.
Sık karıştırılan noktalar
- İdari para cezası: Trafik cezası gibi idari para cezaları ödenmediğinde hapse çevrilmez; vergi dairesi aracılığıyla tahsil edilir.
- Adli sicil: Adli para cezası bir mahkûmiyettir ve adli sicile kaydedilir.
- Erteleme: Adli para cezası ertelenemez.
- Karşılıksız çek: Çek Kanunu'ndaki adli para cezası için özel hükümler geçerlidir.
Uygulama notu
Ödeme emri tebliğ edildiğinde süre başlar. Adres değişikliği nedeniyle tebligatı almayan hükümlüler hakkında, haberleri olmadan hapse çevirme süreci işleyebilmektedir. Kesinleşmiş bir mahkûmiyeti bulunan kişilerin infaz dosyasını takip etmesi ve gerekirse taksit talebinde bulunması önerilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
İletişime Geçin