Çoğunluğun aldığı kararlar azınlıkta kalan ortakların haklarını zedeleyebilir. Kanun, hukuka aykırı genel kurul kararlarının mahkeme tarafından iptal edilmesine imkân tanır.
İptal sebepleri
Türk Ticaret Kanunu'nun 445. maddesine göre kanuna veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı olan genel kurul kararları aleyhine iptal davası açılabilir. Çoğunluğun, azınlığın zararına ve şirket menfaatiyle açıklanamayacak biçimde karar alması dürüstlük kuralına aykırılığın tipik örneğidir.
Kimler dava açabilir?
- Toplantıda hazır bulunup karara olumsuz oy veren ve bu muhalefetini tutanağa geçirten pay sahipleri
- Toplantıda hazır bulunsun veya bulunmasın, olumsuz oy kullanmış olsun ya da olmasın; çağrının usulüne göre yapılmadığını, gündemin gereği gibi ilan edilmediğini, yetkisi olmayanların toplantıya katılıp oy kullandığını veya kendisinin toplantıya katılmasına haksız olarak izin verilmediğini ve bu aykırılıkların kararın alınmasında etkili olduğunu ileri süren pay sahipleri
- Yönetim kurulu
- Kararın yerine getirilmesi kişisel sorumluluğuna yol açacaksa yönetim kurulu üyelerinden her biri
Toplantıya katılıp olumlu oy veren veya muhalefetini tutanağa geçirtmeyen pay sahibi kural olarak iptal davası açamaz.
Süre ve görevli mahkeme
İptal davası, karar tarihinden itibaren üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde açılır. Süre hak düşürücüdür.
Butlan
Bazı kararlar baştan itibaren geçersizdir ve herhangi bir süreye bağlı olmaksızın tespit ettirilebilir. Özellikle;
- pay sahibinin genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilmez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran,
- pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran,
- anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan
kararlar batıldır.
Dava sürerken
Mahkeme, yönetim kurulu üyelerinin görüşünü aldıktan sonra dava konusu kararın yürütülmesinin geri bırakılmasına karar verebilir. Şirketin muhtemel zararlarına karşı davacıdan teminat istenebilir. Kötü niyetle iptal davası açılması hâlinde davacılar şirketin uğradığı zarardan müteselsilen sorumludur.
Kararın etkisi
İptal veya butlan kararı kesinleştiğinde bütün pay sahipleri bakımından hüküm ifade eder ve ticaret siciline tescil edilir. Bu hükümler limited şirket genel kurul kararlarına da kıyasen uygulanır.
Uygulama notu
Toplantıya katılan pay sahibinin, hukuka aykırı gördüğü karara olumsuz oy vermesi ve muhalefet şerhini tutanağa açıkça yazdırması dava hakkının ön koşuludur. Toplantı tutanağının ve hazır bulunanlar listesinin birer örneği toplantı sonunda alınmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
İletişime Geçin