Bilgi Havuzu

İpoteğin paraya çevrilmesi ve ipoteğin kaldırılması

Konut kredilerinin ve ticari kredilerin büyük bölümü ipotekle güvence altına alınır. Borç ödenmediğinde ipotek satışa dönüşür; borç ödendiğinde ise ipoteğin tapudan silinmesi ayrı bir işlem gerektirir.

İpotek türleri

  • Kesin borç (anapara) ipoteği: Miktarı belli bir borç için kurulur.
  • Üst sınır (limit) ipoteği: Doğmuş veya doğacak borçlar için, taşınmazın sorumlu olacağı azami tutar gösterilerek kurulur. Banka uygulamasında yaygın olan türdür.

İpotek, tapu müdürlüğünde resmî senetle kurulur. Taşınmaz aile konutuysa malik olmayan eşin açık rızası aranır.

Paraya çevirme yoluyla takip

Alacağı ipotekle güvence altına alınmış alacaklı, kural olarak önce ipoteğin paraya çevrilmesi yoluna başvurmak zorundadır; doğrudan haciz yoluna gidemez (İİK m. 45).

  • İpotek belgesi kayıtsız şartsız bir para borcu ikrarını içeriyorsa ilamlı takip yapılır ve borçluya icra emri gönderilir; borçluya ödeme için otuz gün süre verilir.
  • Diğer hâllerde ilamsız takip yapılır ve ödeme emri gönderilir. Borçlu yedi gün içinde itiraz edebilir; ödeme süresi otuz gündür.

Borç ödenmezse taşınmazın kıymeti takdir edilir ve açık artırmayla satılır. Satış bedeli borcu karşılamazsa alacaklıya rehin açığı belgesi verilir ve kalan alacak için genel haciz yoluna gidilebilir.

Borçlunun başvurabileceği yollar

Borçlu; borcun miktarına, faiz hesabına veya ipoteğin kapsamına itiraz edebilir. Kıymet takdirine karşı raporun tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyette bulunulabilir. Satıştan önce borcun ödenmesi veya alacaklıyla anlaşılması hâlinde takip durur.

İpoteğin kaldırılması (fek)

Borç tümüyle ödendiğinde ipotek kendiliğinden silinmez. Alacaklı banka, tapu müdürlüğüne ipoteğin kaldırılmasına ilişkin yazı gönderir. Banka bu yazıyı vermezse malik, ipoteğin kaldırılması için dava açabilir. Belirli bir süre için kurulmuş ipoteklerde sürenin dolmasından sonra malikin talebiyle terkin yapılabilir. Kredi kapatıldıktan sonra tapu kaydının kontrol edilmesi, taşınmazın ileride satışı sırasında gecikme yaşanmasını önler.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?

İletişime Geçin