Boşanmada mal paylaşımı, sanıldığı gibi malların yarı yarıya bölünmesi anlamına gelmez. Mallar tapuda veya sicilde kimin adına kayıtlıysa onda kalır; diğer eş para olarak bir alacak hakkı elde eder.
Hangi rejim uygulanır?
Eşler başka bir rejim seçmemişse 1 Ocak 2002'den itibaren edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir. Bu tarihten önce edinilen mallar bakımından mal ayrılığı rejimi uygulanır ve yalnızca katkı payı alacağı istenebilir.
Edinilmiş mal ve kişisel mal
- Edinilmiş mallar: Çalışma karşılığı elde edilen kazançlar, sosyal güvenlik ödemeleri, kişisel malların gelirleri ve bunlarla alınan mallar.
- Kişisel mallar: Evlenmeden önce sahip olunan mallar, miras veya bağış yoluyla kazanılanlar, kişisel kullanıma yarayan eşya ve manevi tazminat alacakları.
Bir malın kişisel mal olduğunu iddia eden bunu ispat etmek zorundadır; ispat edilemezse mal edinilmiş mal sayılır.
Katılma alacağı ve değer artış payı
Her eşin edinilmiş mallarından borçları çıkarıldıktan sonra kalan tutara artık değer denir. Diğer eş bu değerin yarısı üzerinde alacak hakkına sahiptir (TMK m. 236). Karşılıklı alacaklar takas edilir.
Eşlerden biri diğerinin malının alınmasına, iyileştirilmesine veya korunmasına kendi kişisel malıyla katkıda bulunmuşsa, katkısı oranında değer artış payı isteyebilir. Hesaplamada malların tasfiye tarihindeki, uygulamada karar tarihine en yakın değerleri esas alınır.
Kusurun etkisi
Zina veya hayata kast nedeniyle boşanmaya karar verilmesi hâlinde hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki pay oranının hakkaniyete uygun olarak azaltılmasına veya kaldırılmasına karar verebilir.
Süre ve usul
Mal rejiminden doğan alacaklar, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren on yıllık zamanaşımına tabidir. Dava aile mahkemesinde açılır ve boşanma davasından ayrı görülür; boşanma kararı kesinleşmeden tasfiyeye karar verilemez. Dava süresince malların elden çıkarılmasını önlemek için ihtiyati tedbir istenebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması değişebileceğinden somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu konu hakkında hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
İletişime Geçin